Kısaca
Kurallar 6 Kasım 2026 tarihinde kontrol edildi. Koşullar değişebilir: başvurmadan önce ilgili ülkenin yetkili kurumlarının resmî sitesine bak.
Hangi sertifikalar kabul ediliyor
| Sınav | Bilmen gerekenler |
|---|---|
| CIPLE (CAPLE, Lizbon Üniversitesi) | En bilinen yol: Lizbon Üniversitesi Edebiyat Fakültesi bünyesindeki CAPLE’ın dört beceriyi ölçen A2 sınavı. Sınava Portekiz’de ya da yurt dışında girebilirsin (35 ülkede yaklaşık 100 sınav merkezi), kayıt CAPLE’ın sitesinden online yapılır. DEPLE (B1) gibi daha üst seviye bir CAPLE sınavı da kabul edilir. |
| PaN (IAVE’nin devlet testi) | Prova do Conhecimento da Língua Portuguesa para Aquisição da Nacionalidade, Eğitim Bakanlığı’na bağlı IAVE enstitüsünün vatandaşlık için hazırladığı bir A2 testidir. Okuma, yazma ve dinleme 75 dakikada yapılır, konuşma bölümü yoktur, geçme notu %50’dir; Portekiz’de belirlenmiş okullarda, yurt dışında Camões’in yetkilendirdiği yerlerde yapılır ve kayıt Portekiz vergi numarasıyla (NIF) online olur. Oturumlar seyrek: 2026 sonbaharında IAVE yıl sonuna kadar hiç oturum planlamıyordu. |
| PLA veya IEFP kursu sertifikası (A2 veya üstü) | Português Língua de Acolhimento kurslarını devlet okulları, IEFP istihdam merkezleri ve Centros Qualifica düzenler, çoğu zaman ücretsizdir; A2’yi tamamladığını gösteren sertifika sınavın yerini tutar. Eski Português para Todos programının A2 sertifikaları ile en az 100 saat Portekizce modülü içeren çift sertifikalı mesleki eğitim belgeleri de kabul edilir. |
| Portekiz okul belgesi | Portekiz’de tanınmış bir devlet, özel veya kooperatif okulundan, en az iki öğretim yılında Portekizce ya da ana dili olmayanlar için Portekizce dersini geçtiğini gösteren belge. Portekiz’de okula gittiysen işine yarar. |
| Portekizce konuşulan bir ülkeden okul belgesi | Portekizcenin resmî dil olduğu bir ülkede (Brezilya, Angola, Mozambik ve diğerleri) devlet okuluna ya da tanınmış bir özel okula gittiysen, o okulun belgesi dili kanıtlar. Yabancı belgenin genellikle onaylatılması gerekir, çoğu ülkede apostil ile. |
Kimin sertifikaya ihtiyacı yok
- Portekizce konuşulan ülkelerin vatandaşları (Brezilya, Angola, Mozambik, Yeşil Burun Adaları ve diğerleri): Portekizce bilmedikleri açıkça belli olmadıkça dili bildikleri varsayılır. Bu varsayım yeni kültür ve tarih şartını kapsamaz.
- 60 yaş ve üstü olup okuma yazma bilmeyenler ile çok amaçlı sağlık raporuyla (atestado médico multiuso) onaylanmış ciddi sağlık sorunu veya engeli olanlar: test onlara göre uyarlanır, örneğin PaN’ın yalnızca sözlü bir versiyonu.
- Portekiz’de doğan yabancı ebeveyn çocukları, reşit olmayanlara özel kuralla başvurduklarında (ebeveynlerden biri en az beş yıldır yasal olarak ikamet ediyor, çocuk okula gidiyor): yasa onlardan dil ve kültür belgesi istemez.
- Portekiz Devleti’ne önemli hizmetlerde bulunmuş ya da bulunmaya çağrılmış kişiler: hükümet hem ikamet süresinden hem de dil ve kültür şartından muaf tutabilir.
Vatandaşlık bilgisi testi: kültür, tarih ve devlet (kuralları henüz yayımlanmadı)
19 Mayıs 2026’dan beri Vatandaşlık Yasası, “test veya sertifikayla” Portekiz kültürü, tarihi ve ulusal sembolleri hakkında yeterli bilgiyi, temel hak ve ödevlerle devletin örgütlenmesi hakkında bilgiyi kanıtlamanı ve demokratik hukuk devletinin ilkelerine bağlılığını bildiren resmî bir beyanda bulunmanı şart koşuyor. Hükümetin ayrıntıları Vatandaşlık Yönetmeliği’nde belirlemek için 90 günü vardı, ancak Ekim 2026 itibarıyla biçim, soru sayısı, geçme notu ve testin nerede yapılacağı yayımlanmadı. Portekizce konuşulan ülkelerin vatandaşlarının dili bildiği varsayılır, ama bu kısım için böyle bir varsayım yok.
İpuçları- Dil sınavını erteleme: A2 sertifikası her durumda gerekiyor ve süresi dolmuyor.
- Yasanın saydığı alanlardan başla: ulusal semboller (a bandeira, “A Portuguesa” marşı), tarihteki önemli tarihler (5 Ekim 1910, 25 Nisan 1974) ve 1976 Anayasası’na göre egemenlik organları (o Presidente da República, a Assembleia da República, o Governo, os tribunais).
- Başvurmadan önce IRN’nin sitesine bak ya da bir nüfus ve sicil dairesine (conservatória) sor: yönetmelik çıktığında hangi testin veya sertifikanın geçerli olduğunu ve nerede alınacağını orada bulacaksın.
Sınav nasıl işliyor
Yazılı sınavın ilk yarısı; resmî örnek sınavda 20 soru var. Cümleleri kısa mesajlarla eşleştirirsin, kısa duyuru ve ilanlarla (kiralık daire, çalışma saatleri, iş ilanı, okul kaydı) ilgili A/B/C sorularını cevaplarsın, resmî bir mektupla ilgili cümle yarımlarını eşleştirir ve kısa bir hikâye üzerine çoktan seçmeli sorular çözersin. Cevaplar cevap kâğıdına kurşun kalemle işaretlenir.
İpuçları- Önce soruyu oku, sonra metinde yerini bul: cevap neredeyse her zaman farklı kelimelerle ifade edilir. Duyuruda encerra yazar, soruda está fechado; dias úteis “hafta içi günler” demektir.
- Tabela ve ilan dilini öğren: aberto, encerrado, horário, feriados, marcação prévia, arrenda-se, vende-se, T2 (2+1 daire).
- Saate dikkat et: okumaya yaklaşık 40 dakika ayırırsan iki metin için yarım saat ve kontrol için 5 dakika kalır. Cevap kâğıdını ilerledikçe doldur.
İki kısa metin. Resmî örnek sınavda: bir kısa mesaja cevap (25–35 kelime, arkadaşlarına geç kalacağını söylüyorsun) ve Portekizli arkadaşlarına hafta sonu neden onlara gidemediğini anlatan yaklaşık 60–80 kelimelik bir e-posta. Cevap kâğıdına mavi veya siyah tükenmez kalemle yazarsın; müsvedde puanlanmaz.
İpuçları- Görevdeki her maddeye değin ve kelime sayısına uy: atlanan bir madde ya da çok kısa bir metin, hiç hata olmasa bile puan kaybettirir.
- İkinci metin genellikle olan bir şeyi anlatmanı ister, bu yüzden sık fiillerin geçmiş zamanını (fui, tive, estive, fiz, pude) ve bağlaçları öğren: primeiro, depois, por isso, mas.
- Kalıp ifadeleri ezberle: arkadaşlara Olá! ya da Caros amigos… Um abraço, Beijinhos; resmî yazıda Exmos. Senhores… Com os melhores cumprimentos. Aksanları (não, informação), cinsiyeti ve birleşik edatları (no, na, ao) kontrol etmek için 5 dakika ayır.
Resmî örnek sınavda 25 soru var. 1. bölüm: on kısa kayıt (bir röportaj, bir dükkân, otobüs bilet gişesi, bir kamu hizmeti bankosu, yol tarifi) ve A/B/C soruları; 2. bölüm: on cümleyi duyabileceğin yerle eşleştirmek (okul, taksi, pazar, sağlık merkezi, konsolosluk, postane, havalimanı). Her kayıt iki kez çalınır, sonunda cevaplarını cevap kâğıdına aktarmak için 5 dakikan olur.
İpuçları- Kayıtlardan önceki okuma süresinde soruları gözden geçir ve neyi dinleyeceğinin altını çiz: bir saat, bir yer, bir fiyat, bir neden.
- Avrupa aksanına alış: vurgusuz ünlüler neredeyse kaybolur (telefone “tlfon” gibi duyulur), ünsüzden önce veya kelime sonundaki s ise ş gibi duyulur (estação, dois). Brezilya yayınları yerine RTP radyosunu ve Portekiz podcast’lerini dinle.
- İlk dinleyişte bir cevap işaretle, ikincisinde kontrol et. Sayıları, saatleri ve fiyatları kulaktan anlamayı çalış: birçok soru bunlara dayanıyor.
Genellikle başka bir adayla birlikte, bir sınav görevlisinin yönetiminde yapılır ve video kaydı alınır. Üç bölüm: kendini tanıtma (adın, nereli olduğun, işin, ailen, Portekiz’deki hayatın), gündelik bir durumun canlandırması (dükkân, doktor, rezervasyon, yol sorma) ve basit fikirler belirttiğin güncel bir konu üzerine sohbet.
İpuçları- 1–2 dakikalık bir tanıtım ve sık sorulan sorulara cevaplar hazırla: Como se chama? De onde é? Há quanto tempo vive em Portugal? O que faz?
- Canlandırmalar için kibar ifadeleri öğren: Queria…, Podia…?, Desculpe, onde fica…? Tanımadığın kişilere o senhor ve a senhora diye hitap et: Portekizcedeki kibar hitap budur.
- Sohbette fikrini bir gerekçeyle söyle: Acho que…, porque…; Na minha opinião… Partnerinin söylediklerine tepki ver, anlamazsan sor: Pode repetir, por favor?
Nasıl puanlanır
CIPLE tek bir genel not verir: okuma ve yazma birlikte %45, dinleme %30, konuşma %25 değerindedir. Toplamın %55’ini alırsan geçersin: Suficiente %55–69, Bom %70–84, Muito Bom %85–100; altı Insuficiente sayılır. Okuma ve yazma en fazla %45 getirebildiği için dinleme ve konuşmadan puan almadan geçemezsin; vatandaşlık için herhangi bir geçer not yeterlidir.
A2 için kaç kelime gerekir
A2 yaklaşık 1.500–2.500 kelime ailesi demektir (Milton ve Alexiou, 2009; rakamlar İngilizce ve Fransızca üzerine yapılan araştırmalardan gelir ve fikir vermesi içindir). En önemlisi duyurular, mesajlar ve dükkânda, istasyonda, sağlık merkezinde ve resmî dairelerde geçen konuşmalardaki gündelik kelimeler, üstelik Avrupa biçimleriyle: Brezilya’daki trem, ônibus, celular, café da manhã yerine comboio, autocarro, telemóvel, pequeno-almoço. Dinleme için sayıları, tarihleri, saatleri ve fiyatları ayrıca çalış.
Şu an nerede olduğunu gör: ücretsiz kelime testi 3 dakika sürer ve dilin en sık kullanılan 5.000 kelimesinden kaçını bildiğini gösterir.
Kelime testini çöz →Sınav konularına göre kelimeler
- a autorização de residência oturma izni
- o cartão de cidadão Portekiz kimlik kartı
- o número de contribuinte vergi numarası (NIF)
- a morada adres
- o impresso form (kâğıt)
- a senha sıra numarası (aynı zamanda şifre)
- a marcação randevu, rezervasyon
- a junta de freguesia semt yönetimi (muhtarlığa benzer)
- a renda kira
- o senhorio ev sahibi
- o T2 2+1 daire
- o rés-do-chão giriş katı
- o andar kat; aynı zamanda daire
- a casa de banho banyo, tuvalet
- o frigorífico buzdolabı
- a fatura da luz elektrik faturası
- o comboio tren
- o autocarro otobüs
- a paragem otobüs durağı
- o bilhete bilet
- o passe aylık ulaşım kartı
- o horário sefer saatleri; çalışma saatleri
- virar à direita sağa dönmek
- seguir em frente düz gitmek
- o emprego iş
- o currículo CV, özgeçmiş
- a entrevista iş görüşmesi
- o ordenado maaş
- o contrato de trabalho iş sözleşmesi
- o chefe patron, şef
- as férias tatil, yıllık izin
- o Centro de Emprego iş ve işçi bulma merkezi
- o centro de saúde semt sağlık merkezi
- o médico de família aile hekimi
- a consulta muayene, doktor randevusu
- a receita reçete (aynı zamanda yemek tarifi)
- a farmácia eczane
- as urgências acil servis
- a dor de cabeça baş ağrısı
- o número de utente ulusal sağlık sistemi (SNS) hasta numarası
- o pequeno-almoço kahvaltı
- a pastelaria pastane, kafe
- a conta hesap (kafede, restoranda)
- o talão fiş
- a devolução iade
- trocar (bir ürünü) değiştirmek
- os saldos indirim sezonu
- o feriado resmî tatil
Yukarıdaki listeden bir konunun adını uygulamadaki sohbete yapıştır, sınavın için seçilmiş bir kelime seti al: bağlam içinde örnekler, seslendirme ve akıllı tekrarlarla. Başka herhangi bir konu için de kelimeleri aynı şekilde alabilirsin.
A2 için gramer: neler gerekli
Ser kim olduğunu ve bir şeyin ne olduğunu, estar durumları ve bir şeyin nerede olduğunu, ter yaşı ve zorunluluğu (ter de) anlatır. Konuşma sınavındaki tanıtımını bu üçü taşır: Sou engenheiro, tenho 35 anos e hoje estou cansado.
Olan bir şeyi anlattığın e-posta için en önemli zaman. Düzenli biçimleri (falei, comi, parti) ve düzensiz fui, tive, estive, fiz, pude, disse fiillerini öğren: No sábado fiquei doente e não pude ir à festa.
Canlandırmada kibar ricalar ve geçmişteki arka plan ile alışkanlıklar için kullanılır: Queria marcar uma consulta para amanhã, por favor.
Portekiz’de süren bir eylem, Brezilya’da duyduğun ulaç (gerúndio) değil, estar a ve mastarla kurulur; planlar için ir ve mastar kullanılır: Agora estou a trabalhar numa pastelaria e no próximo ano vou estudar.
Em, de, a ve por artikelle birleşir ve buradaki hatalar yazıda hemen göze batar: Vou ao centro de saúde e depois passo pela farmácia.
Düz bir olumlu cümlede vurgusuz zamir fiilden sonra, kısa çizgiyle gelir; não, que, soru kelimeleri ve bazı zarflardan sonra ise fiilden önce: Chamo-me Ayşe, mas não me lembro do nome dele.
Uygulamada A1’den C2’ye her seviye için kısa dersler ve alıştırmalardan oluşan geniş bir gramer bölümü var. Yukarıdaki listeden bir konunun adını uygulamadaki sohbete yapıştır, tam o konuda alıştırmalı bir ders hazırlarız. Başka her konu da aynı şekilde çalışır.
8 haftalık hazırlık planı
CAPLE’ın sitesindeki resmî CIPLE örnek sınavını sınav koşullarında çöz: okuma ve yazma için 75 dakika, ses dosyasıyla dinleme için 30 dakika. Bir sınav merkezi ve oturum seç (kayıt sınavdan 21 gün önce kapanır) ve günde 20–30 dakika ile 10–15 yeni kelimelik bir düzen kur, örneğin NewLexi’deki CIPLE konu setleriyle.
Konular: Belgeler ve Ev. Gramer: geniş zamanda ser, estar ve ter. Her gün bir okuma görevi: duyurular, kısa mesajlar ve çalışma saatleri; aberto, encerrado, dias úteis ve feriados gibi tabela kelimelerini topla.
Geçmiş zaman: düzenli fiiller ve fui, tive, estive, fiz, pude, disse, NewLexi’nin gramer bölümündeki ders ve alıştırmalarla. Olan bir şey hakkında (hastaydın, treni kaçırdın) 60–80 kelimelik üç e-posta yaz. Konu: İş.
Dinleme haftası: günde 15–20 dakika Avrupa Portekizcesi (RTP radyosu, podcast’ler, diziler) artı örnek sınavdan bir görev. Sayılar, saatler, fiyatlar ve yol tarifleri kulaktan. Konu: Ulaşım; gramer: edatlar ve birleşik biçimler (no, na, ao, do, pelo).
Konuşma: 1–2 dakikalık tanıtım, canlandırmalar (dükkân, doktor, rezervasyon, yol sorma) ve Queria… ile Podia…? kalıplı kibar ifadeler. Kendini telefonla kaydet. Konu: Sağlık; gramer: kibar ricalar için imperfeito.
Sınav koşullarında ikinci tam örnek sınav. 1. haftayla karşılaştır ve her hatanın üzerinden geç. Konu: Alışveriş ve boş zaman; mesajlara 25–35 kelimelik üç cevap yaz.
En zayıf becerini her gün, diğerlerini gün aşırı çalış. Bir partnerle veya öğretmenle iki canlandırma ve fikrini söylediğin güncel bir konu (Acho que…, porque…). Gramer: zamirin yeri (chamo-me, não me lembro).
Son bir süreli deneme, sonra yalnızca tekrar: kelime setlerin, kalıp ifadeler ve kendi hataların, yeni gramer yok. Kimliğini, konuşma sınavının adresini ve saatini kontrol et ve iyi uyu.
Sık yapılan hatalar
Yalnızca Vatandaşlık Yönetmeliği’nin 25. maddesinde sayılan belgeler kabul edilir: CIPLE veya daha üst bir CAPLE sınavı, PaN, PLA ya da IEFP kursunun A2 sertifikası veya Portekiz okul belgesi gibi. Özel bir dil okulunun ya da online kursun sertifikası, üzerinde A2 yazsa bile geçmez.
Birçok uygulama ve kurs Brezilya varyantını öğretir, ama CIPLE’ın metinleri ve kayıtları Avrupa Portekizcesiyledir: trem, ônibus, celular ve banheiro yerine comboio, autocarro, telemóvel ve casa de banho, üstelik vurgusuz ünlüleri yutulan bir telaffuz. Avrupa kelimelerini öğren ve her gün Avrupa Portekizcesi dinle.
19 Mayıs 2026’dan beri yasa kültür, tarih, ulusal semboller, haklar ve ödevler hakkında bilgi kanıtı ve resmî bir beyan da istiyor. Yönetmelik yayımlanana kadar başvurmadan önce IRN’nin sitesinde neyin kabul edildiğini kontrol et.
Türkçede artikel olmadığı için kolayca unutulur. Avrupa Portekizcesinde artikel isimlerin, birçok şehir ve ülke adının, hatta iyelik sıfatlarının önüne gelir: Moro no Porto, A minha casa fica perto, O Pedro trabalha aqui (ama em Portugal, em Lisboa). Edat artikelle birleşir: em + o = no, de + a = da, a + o = ao.
Türkçedeki “30 yaşındayım” kalıbı insanı ser’e götürür, ama yaş, açlık, üşümek ve haklı olmak ter (sahip olmak) ile söylenir: Tenho 30 anos, Tenho fome, Tenho frio, Tens razão. Ser kim olduğunu anlatır: Sou professor, Sou da Turquia.
Sertifika nasıl teslim edilir
- Sertifika, vatandaşlığa geçiş başvurunla birlikte IRN’ye (Instituto dos Registos e do Notariado) gider: bir nüfus ve sicil dairesine kendin teslim edebilir, postayla gönderebilir ya da bir avukat veya solicitador aracılığıyla online yaptırabilirsin.
- Genellikle aslı ya da onaylı bir kopyası eklenir. CIPLE sertifikanın aslını iyi sakla: CAPLE ikinci nüsha yalnızca istisnai durumlarda verir.
- Portekiz’de Portekizce düzenlenen sertifikalar (CIPLE, PaN, PLA) tercüme veya apostil gerektirmez. Yurt dışından bir okul belgesinin genellikle onaylatılması (çoğu ülkede apostil ile) ve Portekizce, İngilizce, Fransızca veya İspanyolca değilse yeminli tercümesinin yapılması gerekir.
- 19 Mayıs 2026’dan beri yasa kültür, tarih, semboller, haklar ve ödevler hakkında bilgi kanıtı ve resmî bir beyan da istiyor. Yönetmelik yayımlanana kadar başvurmadan önce IRN’nin sitesinde neyin kabul edildiğini kontrol et.
- Dil belgesi şu durumlarda kabul edilmez: resmî listede olmayan özel bir okuldan veya online kurstan geliyorsa, A2’nin altında bir seviye gösteriyorsa ya da A2’yi tamamladığını değil yalnızca devam ettiğini belgeliyorsa. Şüphe varsa sicil dairesi belgenin değerlendirilmesini eğitim makamlarından isteyebilir; yetersiz bulunan belge geçmez.
Sınav günü
- Kayıt olduğun kimlik belgesinin aslını getir: cartão de cidadão, pasaport veya oturma izni. Bu olmadan genellikle sınava giremezsin.
- Yaklaşık 20 dakika erken gel: 15 dakikadan fazla gecikirsen yazılı sınava alınmazsın, dinleme başladıktan sonra ise hiç giremezsin.
- Okuma ve dinleme cevaplarını kurşun kalemle işaretle, metinlerini mavi veya siyah tükenmez kalemle yaz: müsvedde ve kurşun kalemle yazılanlar puanlanmaz. Sözlük, daksil, telefon ve akıllı saat yasak.
- Dinlemede her kayıt iki kez çalınır ve sonunda cevaplarını cevap kâğıdına aktarmak için 5 dakikan olur: bunu yapmayı unutma.
- Konuşma sınavı genellikle çiftler hâlinde yapılır ve video kaydı alınır; saatini merkez belirler, bazen başka bir günde olur. Bir soruyu anlamazsan sor: Pode repetir, por favor? ya da Desculpe, não percebi.
NewLexi hazırlanmana nasıl yardım eder
NewLexi’de her CIPLE konusu için kategorilere ayrılmış kelime setleri var; işin ya da başvuru belgelerin gibi başka bir konu gerekirse, hazır bir kelime seti alıp hemen çalışmaya başlayabilirsin. Geniş gramer bölümü A1’den C2’ye her seviyeyi dersler ve alıştırmalarla kapsar; böylece e-posta görevi için geçmiş zamanlar ve zamirin yeri otomatikleşir. Yazılı bölüm için mesaj ve e-postaları yapay zekâdan anında geri bildirim alarak çalış; dinleme için de senin seviyene göre ve senin kelimelerinle yazılmış sesli hikâyeleri ve diyalogları oku ve dinle.
