Kısaca
Kolay gelecekler
Bazı Kiril harfleri Latin harflerine benzer ve aynı okunur: А, К, М, О, Т. Yanıltıcı olanları öğren (Р r, Н n, В v, С s’dir), bir hafta içinde ресторан (restoran) ve театр (tiyatro) gibi kelimeleri okursun.
Türkçedeki gibi tanımlık yoktur: книга hem “bir kitap” hem “kitap” demektir. Hâl fikri de sana yabancı değil: читаю книгу (kitabı okuyorum), о книге (kitap hakkında), нет книги (kitap yok). Şimdiki zamanda ayrı bir “olmak” fiili de kullanılmaz: Я студент “ben öğrenciyim”.
Sahiplik Türkçedeki gibi kurulur: У меня есть брат, kelimesi kelimesine “bende bir kardeş var”. Soru için kelime sırası değişmez; Türkçedeki “mı” ekinin yerini yalnızca tonlama alır: Ты дома? “Evde misin?”
Zorlayacaklar
Türkçedeki “o” Rusçada он, она ya da оно olur ve her isim eril, dişil ya da nötrdür: стол (masa) eril, книга dişil, окно (pencere) nötr. Sıfat ve geçmiş zamandaki fiil cinsiyete uyar: новый стол, новая книга; он читал, она читала.
Fiillerin çoğu çift hâlinde gelir: süreç ya da alışkanlık için tamamlanmamış (читать), bitmiş bir sonuç için tamamlanmış (прочитать) görünüş. Geçmişten ya da gelecekten her söz edişinde ikisi arasında seçim yaparsın.
Vurgu herhangi bir heceye düşebilir ve biçimden biçime kayar (рука́ ama ру́ку); vurgusuz о a gibi okunur: молоко “ma-la-KO”. Здравствуйте gibi ünsüz yığınları ve yumuşak ünsüzler çok dinleme ister.
İlk 10 ifaden
| İfade | Nasıl söylenir | Anlamı |
|---|---|---|
| Привет! | pri-VYET | Selam! (samimi) |
| Здравствуйте! | ZDRAST-vuy-tye | Merhaba (kibar) |
| Спасибо | spa-Sİ-ba | Teşekkürler |
| Пожалуйста | pa-JA-lıs-ta | Lütfen; ayrıca “rica ederim” |
| Извините | iz-vi-Nİ-tye | Affedersiniz, özür dilerim |
| Меня зовут… | mi-NYA za-VUT | Benim adım… |
| Сколько стоит? | SKOL-ka STO-it | Ne kadar? |
| Где туалет? | gdye tua-LYET | Tuvalet nerede? |
| Я не понимаю | ya ni pa-ni-MA-yu | Anlamıyorum |
| До свидания | da svi-DA-ni-ya | Hoşça kalın |
A1’den B2’ye: her seviyede ne öğrenmeli
- A1
Kiril alfabesi, isimlerde cinsiyet, şimdiki zaman, bulunma hâli (в Москве, о книге), iyelik zamirleri, sayılar, yaklaşık 800 kelime.
- A2
Geçmiş zaman, belirtme ve tamlayan hâli, ilk görünüş çiftleri (читать ve прочитать), hareket fiilleri идти ve ехать, yaklaşık 1.300 kelime.
- B1
Tekilde ve çoğulda altı hâlin tamamı, geçmiş ve gelecekte görünüş, önekli hareket fiilleri (прийти, уйти), yaklaşık 2.300 kelime.
- B2
Sıfat-fiiller ve zarf-fiiller, karmaşık cümleler, vurgu için kelime sırası, deyimler ve konuşma dili, aktif olarak kullanılan birkaç bin kelime.
Rusça öğrenmek ne kadar sürer
ABD Dışişleri Bakanlığının eğitim kurumu Foreign Service Institute’a (FSI) göre ana dili İngilizce olan biri, Rusçayı iş hayatında profesyonel düzeyde kullanabilmek için yaklaşık 44 haftalık yoğun eğitime ihtiyaç duyar. Bir dil senin ana diline ne kadar yakınsa yol o kadar kısalır.
Süreler hakkında daha fazlası: Bir dili B1 ve B2 seviyesine kadar öğrenmek ne kadar sürer?.
İlk ayın, günde 15–20 dakika
Kiril alfabesi: her gün 10 dakika harfler, sonra basit kelimeleri sesli okuma. Hafta sonunda isimleri, tabelaları ve menüleri okuyabilirsin.
Selamlaşma, я, ты ve вы, ilk 150 kelimen ve isimlerde cinsiyet (он, она, оно). Kısa diyaloglar dinlemeye başla.
İki ana fiil grubunun şimdiki zamanı (читать: я читаю; говорить: я говорю) ve bulunma hâli. Her gün gününle ilgili 3 cümle yaz.
İlk A1 hikâyelerin ve vurguları işaretlenmiş 300 kelime tekrarda. Ana dili Rusça olan biriyle ya da sohbette beş dakika konuşmayı dene.
Tipik hatalar ve onlardan nasıl kaçınılır
Türkçede sıfat değişmez, Rusçada isme uyar: “новый книга” değil новая книга (yeni kitap), “она читал” değil она читала (o okudu).
нет’ten sonra tamlayan hâli gelir: У меня нет машины (arabam yok), “нет машина” değil. Sayılar da ismi değiştirir: две машины, пять машин.
Bir şeyi bitirdiğini söylemek için tamamlanmış görünüşü kullan: Я прочитал книгу (kitabı okuyup bitirdim). Я читал книгу yalnızca okuduğunu, okumakta olduğunu söyler.
Vurgusuz о, a’ya yakın okunur: молоко “ma-la-KO”, хорошо “ha-ra-ŞO”. Yazıldığı gibi “mo-lo-ko” demek yabancı aksanın en belirgin işaretidir.
Biliyor muydun?
- Kiril alfabesi adını 9. yüzyılda yaşamış misyoner Aziz Kiril’den alır, ama büyük olasılıkla onun Bulgaristan’daki öğrencileri tarafından geliştirildi.
- Rusçada mavi için iki temel kelime vardır: синий (koyu mavi) ve голубой (açık mavi); konuşanlar bunları farklı renkler olarak görür.
- ё harfi genellikle noktasız, е olarak basılır, ama neredeyse her zaman vurguyu taşır: ещё, ёлка.
Rusça sınavları
Başlıca uluslararası sertifikalar: TORFL / ТРКИ. Bunların çoğu seviyelerini A1’den C2’ye CEFR ölçeğine bağlar.
NewLexi Rusça öğrenmene nasıl yardım eder
- Senin konularında kelimeler. Rusça kelimeler istediğin her konu için seçilir ya da çevirmenden, bir metinden, fotoğraftan veya dosyadan eklenir.
- Aralıklı tekrar: her kelime için, dört öğrenme düzeyiyle.
- Rusça hikâyeler ve diyaloglar senin seviyende, senin kelimelerinle yazılır; çevirisini görmek için herhangi bir kelimeye dokun.
- A1’den C2’ye Rusça gramer, yapay zekâ düzeltmeli yazma çalışması ve sohbet.
- Kilit ekranında kartlar ve iPhone widget’ları: kelimeleri yolda tekrar et.
FAQ
Rusça Türkçe konuşanlar için zor mu?
Zor ama Türkçe konuşan biri için bazı kapılar açık: tanımlık yok, hâller ve “bende var” yapısı tanıdık. Cinsiyet, görünüş ve kayan vurgu ise zaman alır. İyi haber: sistem düzenli, alfabe bir haftada öğrenilir ve ton yok.
B1’e ulaşmak ne kadar sürer?
Yaklaşık 600–700 saatlik çalışma planla: günde bir saatle yaklaşık iki yıl. FSI, İngilizce konuşanlar için Rusçayı zor gruba koyar ve iş hayatında yeterli düzey için yaklaşık 44 haftalık yoğun eğitim öngörür.
Hangi Rusça sertifikasına girmeliyim?
Standart sınav TORFL’dir (Rusçası ТРКИ), seviyeleri Elementary’den TORFL-4’e kadar uzanır. TORFL-1 B1’e karşılık gelir ve Rusya’da üniversite eğitimi için gerekir.
Rusça el yazısını öğrenmem gerekir mi?
En azından okuyabilecek kadar: Ruslar elle bitişik yazar ve bazı harfler çok farklı görünür; örneğin т m’ye, д ise g’ye benzeyebilir.